Porijeklo srednjovjekovne kuge

Share on facebook
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Drevni DNK riješio tajnu porijekla srednjovjekovne kuge_62ad46256b16f.jpeg
Najraniji dokumentirani smrtni slučajevi od kuge u drugim područjima zabilježeni su 1346. godine.
Share on facebook
Share on twitter
Share on whatsapp
Share on email
Novo!
Sačuvajte članke sa nalogom

Nakon što se prijavite preko Cafe Sandžak, možete sačuvati priče i lako ih pregledavati kasnije na bilo kojem uređaju.

Ovaj članak može da se sluša Poslušajte tekst koji slijedi u nastavku

Kuga je bila najsmrtonosnija bolest u istoriji – usmrtila je gotovo polovinu stanovništva u dijelovima zapadne Evrope i na Bliskom istoku, ukupno 50 do 60 miliona ljudi.

“Crna smrt”, koja je usmrtila desetine miliona ljudi sredinom 14. vijeka, potekla je sa sjevera Kirgistana, utvrdili su naučnici na osnovi uzoraka DNK žrtava bubonske kuge pokopanih na grobljima na drevnom “Putu svile” u središnjoj Aziji, javlja Reuters.

Naučnici su objavili da su analizirali uzorke DNK bakterije “Yersinije pestis” iz zuba triju žena pokopanih u srednjovjekovnoj zajednici nestorskih hršćana u Čujskoj dolini kod jezera Isik Kul u podnožju planinskoga masiva Tanšana koji su umrli 1338. i 1339. godine.

Najraniji dokumentirani smrtni slučajevi od kuge u drugim područjima zabilježeni su 1346. godine.

Rekonstrukcija genoma patogena pokazala je da taj soj ne samo da je doveo do razvoja soja koji je uzrokovao “crnu smrt” koja je pokosila Evropu, Aziju i Bliski istok, nego i većine sojeva kuge koji postoje i danas.

“Naše otkriće da je ‘crna smrt’ potekla iz središnje Azije 1330-ih zaključuje vjekovne rasprave”, rekao je istoričar Philip Slavin sa Univerziteta u Stirlingu u Škotskoj, jedan od autora istraživanja objavljenog u časopisu Nature.

Trgovina odlučujući faktor za širenje kuge

“Postoji niz različitih hipoteza koje sugeriraju da je pandemija možda potekla iz istočne Azije, tačnije Kine, iz središnje Azije, iz Indije ili čak blizu područjima u crnomorskoj i kaspijskoj regiji u kojima su dokumentovani prvi slučajevi 1346. godine”, rekla je arheogenetičarka i voditeljica istraživanja Maria Spyrou sa Univerziteta Tübingen u Njemačkoj.

“Znamo da je trgovina vjerojatno bila odlučujući faktor za širenje kuge u Evropu na početku ‘crne smrti’. Razumno je pretpostavljati da su slični procesi utjecali na širenje bolesti iz središnje Azije do Crnog mora između 1338. i 1346. godine”, dodala je Spyrou.

Porijeklo pandemije predmet je žučnih rasprava, što dokazuje rasprava o aktualnoj pandemiji COVID-a 19.

“Crna smrt” bila je najsmrtonosnija pandemija u istoriji. Usmrtila je oko 50 do 60 posto stanovništva u dijelovima zapadne Europe i 50 posto na Bliskom istoku, ukupno 50 do 60 miliona ljudi, rekao je Slavin. Nepoznat broj ljudi umro je na Kavkazu, u Iranu i središnjoj Aziji, dodao je.

“Već u Srednjem vijeku vidimo visoku mobilnost i brzo širenje ljudskog patogena. Ne bismo smjeli potcjenjivati potencijal patogena da se šire svijetom iz prilično zabačenih lokacija, vjerojatno zbog zoonoze, odnosno prelaska bolesti sa životinja na ljude”, rekao je arheogenetičar i jedan od autora istraživanja Johannes Krause, direktor Instituta Max Planck za ljudsku istoriju u Njemačkoj.

Bolest se danas liječi antibioticima

Naučnici su analizirali zube, dobar izvor DNK, sedmero ljudi pokopanih na grobljima naselja Burana i Kara-Đigaša, dobivši DNK kuge iz tri uzorka iz Kara-Đigaša.

Bubonska kuga, tada neizlječiva bolest koju se danas liječi antibioticima, izazivala je naticanje limfnih čvorova iz kojih su curili krv i gnoj i zahvaćala je krv i pluća. U Evropi se prenosila najviše ugrizima buha sa zaraženih pacova. Pandemija je potekla od divljih glodavaca, najvjerojatnije svizaca, rekao je Slavin.

Širenju su pridonijeli glodavci koji su pratili trgovačke karavane, a širila se vjerojatno i ugrizima ljudskih buha i ušiju.

“Otkrili smo da se najbliži živući rođaci soja ‘Yersinije pestis’ koji je doveo do razvoja ‘crne smrti’ još i danas mogu pronaći kod svizaca u toj regiji”, rekao je Krause.

SANDžaklija preporučuje

Šta naši urednici čitaju, gledaju i slušaju svake hefte. Prijavite se za Heftični Bilten i nikad više ne propustite velike priče.

Čitajte više

Slušajte audio izdanja magazina Sandžaklija

Budimo prijatelji

HEFTIČNI BILTEN

Prijavom na Heftični Bilten slažete se sa Uslovima korišćenja i politikom privatnosti.